動詞的變化樣式 (Verbal Patterns)

這裡的八種樣式是孟恩思教授(William Mounce)在《The Morphology of Biblical Greek》(簡稱MBG) 的分類,灰色框框中號碼為MBG中的編號。孟教授自己在初階教科書《Basics of Biblical Greek》中將此簡化為五種樣式,就是我們在第十三課所介紹的。注意有些動詞歸類在不只ㄧ項之下,例如γίνομαι屬於v-1c(2)、也屬於v-7。

  1. 現在式字幹 = 字根
    1. 字根結尾 = ι / υ
      1. v-1a(1) 字根結尾 = ι
        例、ἀποκυλίω (απο + κυλι-), ἀποκυλίσω, ἀπεκύλισα, -, ἀποκεκύλισμαι, -
      2. v-1a(2) 字根結尾 = αι
        例、παίω (παι-), -, παισα, -, -, -
      3. v-1a(3) 字根結尾 = ει
        例、κλείω (κλει-), κλείσω, κλεισα, -, κέκλεισμαι, κλείσθην
      4. v-1a(4) 字根結尾 = υ
        例、λύω (λυ-), λύσω, λυσα, λέλυκα, λέλυμαι, λύθην, (λυον)
      5. v-1a(5) 字根結尾 = αυ
        例、παύομαι (παυ-), παύσομαι, παυσάμην, -, πέπαυμαι, παύθην, (παυμην)
      6. v-1a(6) 字根結尾 = ευ,現在式保留υ
        例、πιστεύω (πιστευ-), πιστεύσω, πίστευσα, πεπίστευκα, πεπίστευμαι, πιστεύθην, (πίστευον)
      7. v-1a(7) 字根結尾 = ευ,現在式失去υ
        例、ἐκχέω (εκ + χε-), ἐκχε, ἐξχεα, ἐκκέχυκα, -, -
      8. v-1a(8) 字根結尾 = ου
        例、ἀκούω (ακου-), ἀκούσω, κουσα, ἀκκοα, -, κούσθην, (κουον)

    2. 塞音動詞
      1. v-1b(1) 字根結尾 = 唇音(π β φ
        例、βλέπω (βλεπ-), βλέψω, βλεψα, -, -, -, (βλεπον)
        例、γράφω (γραφ-), γράψω, γραψα, γέγραφα, γέγραμμαι, γράφην, (γραφον)
      2. v-1b(2) 字根結尾 = 額音(κ γ χ
        例、ἔχω (σεχ-), ξω, σχον, σχηκα, -, -, (εἶχον)
        例、ἀνοίγω (αν + ϝοιγ-), ἀνοίξω, ἀνξα (or νξα or νοιξα), ἀνῳγα, ἀνῳγμαι (or νῳγμαι), νεῴχθην (or νοίχθην)
        例、ἄγω (αγ-), ξω, γαγον, -, γμαι, χθην, (γον)
        例、διώκω (διωκ-), διώξω, δίωξα, -, δεδίωγμαι, διώχθην, (δίωκον)
      3. v-1b(3) 字根結尾 = 齒音(τ δ θ
        例、πίπτω (πετ-), πεσοῦμαι, πεσον (or πεσα), πέπτωκα, -, -, (πιπτον)
        例、πείθω (πειθ-), πείσω, πεισα, πέποιθα, πέπεισμαι, πείσθην, (πειθον)
      4. v-1b(4) 字根結尾 = 塞音,現在式添加ε
        例、δοκέω (δοκ-), δόξω, δοξα, -, -, -, (δόκουν)

    3. 流音動詞
      1. v-1c(1) 字根結尾 = ρ
        例、δέρω (δερ-), -, δειρα, -, -, δαρήσομαι
        例、διαμαρτύρομαι (δια + μαρτυρ-), διαμαρτυροῦμαι, διεμαρτυρμην, -, -, - (διεμαρτυρμην)
      2. v-1c(2) 字根結尾 = μ / ν
        例、μένω (μεν-), μεν, μεινα, μεμένηκα, -, -, (μενον)
        例、κρίνω (κριν-), κριν, κρινα, κέκρικα, κέκριμαι, κρίθην, (κρινμην)
        例、γίνομαι (γεν-), γενσομαι, γενμην, γέγονα, γεγένημαι, γενθην, (γινμνη)

    4. 縮略動詞
      1. 字根結尾 = α
        1. v-1d(1a) 字根結尾α在時態記號前延長
          例、ἀγαπάω (αγαπα-), ἀγαπσω, γάπησα, γάπηκα, γάπημαι, γαπθην
          例、καυχάομαι (καυχα-), καυχσομαι, καυχησάμην, -, κεκαύχημαι, -
        2. v-1d(1b) 字根結尾α在時態記號前不延長
          例、θεάομαι (θεα-), -, θεασάμην, -, τεθέαμαι, θεάθην
          例、ἰάομαι (ια-), ἰάσομαι, ασάμην, -, αμαι, θην, (μην)
      2. 字根結尾 = ε
        1. v-1d(2a) 字根結尾ε在時態記號前延長
          例、ποιέω (ποιε-), ποισω, ποίησα, πεποίηκα, πεποίημαι, ποιθην, (ποίουν)
        2. v-1d(2b) 字根結尾ε在時態記號前不延長
          例、καλέω (καλεϝ-), καλέσω, κάλεσα, κέκληκα, κέκλημαι, κλήθην, (κάλουν)
          例、δέω (δε-), -, δησα, δέδεκα, δέδεμαι, δέθην
        3. v-1d(2c) 現在式失去字根結尾ε
          例、θέλω (θελε-), θελσω, θελησα, -, -, θελθην, (θελον)
          例、μέλλω (μελλ-), μελλσω, -, -, -, -, (μελλον or μελλον)
      3. v-1d(3) 字根結尾 = ο
        例、πληρόω (πληρο-), πληρσω, πλήρωσα, πεπλήρωκα, πεπλήρωμαι, πληρθην, (πλήρουν)
        例、δικαιόω (δικαιο-), δικαισω, δικαίωσα, -, δεδικαίωμαι, δικαιθην


  2. 現在式字幹 = 字根 + consonantal iota
    1. 現在式結尾 = ιζω/αζω,字根結尾 = δ / γ
      1. v-2a(1) 字根結尾 = δ
        例、βαπτίζω (βαπτιδ-), βαπτίσω, βάπτισα, -, βεβάπτισμαι, βαπτίσθην, (βάπτιζον)
        例、σῴζω (σωδ-), σώσω, σωσα, σέσωκα, σέσῳσμαι, σώθην, (σῳζον)
      2. v-2a(2) 字根結尾 = γ
        例、κράζω (κραγ-), κράξω, κραξα, κέκραγα, -, -, (κραζον)

    2. v-2b 現在式結尾 = σσω,字根結尾 = 額音(κ γ χ
      例、κηρύσσω (κηρυγ-), κηρύξω, κήρυξα, -, κεκήρυγμαι, κηρύχθην, (κήρυσσον)
      例、πράσσω (πραγ-), πράξω, πραξα, πέπρακα, πέπραγμαι, πράχθην

    3. v-2c 字根結尾 = ϝ
      例、κλαίω (κλαϝ-), κλαύσω, κλαυσα, -, -, -, (κλαιον)

    4. 字根結尾 = 流音
      1. v-2d(1) 字根結尾 = λ
        例、βάλλω (βαλ-), βαλ, βαλον, βέβληκα, βέβλημαι, βλήθην, (βαλλον)
        例、ἀποστέλλω (απο + στελ-), ἀποστελ, ἀπστειλα, ἀπσταλκα, ἀπσταλμαι, ἀπεστάλην
        例、ἀπαγγέλλω (απ + αγγελ-), ἀπαγγελ, ἀπγγειλα, -, -, ἀπηγγέλην, (ἀπγγελλον)
      2. v-2d(2) 字根結尾 = αρ
        例、αἴρω (αρ-), ἀρ, ρα, ρκα, ρμαι, ρθην
        例、χαίρω (χαρ-), χαρσομαι, -, -, -, χάρην, (χαιρον)
      3. v-2d(3) 字根結尾 = ερ
        例、ἐγείρω (εγερ-), ἐγερ, γειρα, ἐγγερκα, ἐγγερμαι, γέρθην
        例、σπείρω (σπερ-), σπερ, σπειρα, -, σπαρμαι, σπάρην
      4. v-2d(4) 字根結尾 = αν
        例、φαίνω (φαν-), φανοῦμαι, φανα, -, -, φάνην, (φαινον)
      5. v-2d(5) 字根結尾 = εν
        例、ἀποκτείνω (απο + κτεν-), ἀποκτεν, ἀπκτεινα, -, -, ἀπεκτάνθην


  3. 現在式字幹 = 字根 + ν
    1. 現在式字幹 = 字根 + (α)ν
      1. v-3a(1) 字根結尾 = 母音,添加ν
        例、πίνω (πι-), πίομαι, πιον, πέπωκα, -, πόθην, (πινον)
      2. 字根結尾 = 子音,添加αν
        1. v-3a(2a) 沒有修改
          例、ἁμαρτάνω (αμαρτα-), ἁμαρτσω, μάρτησα or μαρτον, μάρτηκα, -, -
        2. v-3a(2b) 另添加ν
          例、λαμβάνω (λαβ-), λήμψομαι, λαβον, εἴληφα, εἴλημμαι, λήμφθην, (λάμβανον)
          例、μανθάνω (μαθ-), -, μαθον, μεμάθηκα, -, -

    2. v-3b 現在式字幹 = 字根 + νε
      例、ἀφικνέομαι (αφ + ικ-), ἀφξομαι, ἀφικμην, ἀφκμαι, -, -

    3. 現在式字幹 = 字根 + (ν)νυ
      1. v-3c(1) 字根結尾 = 母音,添加ννυ
        例、ἀμφιέννυμι (αμφιε-), -, μφιέσα, - μφιέσμαι, -
      2. v-3c(2) 字根結尾 = 子音,添加νυ
        例、δείκνυμι (δεικ-), δείξω, δειξα, δέδειχα, -, δείχθην
        例、ἀπόλλυμι (απο + ολ-), ἀπολέσω, ἀπλεσα, ἀπόλωλα, -, -, (ἀπλλυον)

    4. v-3d 現在式字幹 = 字根 + ν + consonantal iota
      例、ἀναβαίνω (ανα + βα-), ἀναβσομαι, ἀνβην, ἀναβέβηκα, -, -, (ἀνβαινον)


  4. v-4 現在式字幹 = 字根 + τ
    例、ἅπτω (απ-), ψω, ψα, -, πμαι, φθην, (πτον)
    例、κλέπτω (κλεπ-), κλέψω, κλεψα, -, -, -


  5. 現在式字幹 = 字根 + (ι)σκ
    1. v-5a 字根結尾 = 母音,添加σκ
      例、γινώσκω (γνο-), γνσομαι, γνων, γνωκα, γνωσμαι, γνώσθην, (γίνωσκον)
      例、διδάσκω (διδακ-), διδάξω, δίδαξα, -, -, διδάχθην, (δίδασκον)

    2. v-5b 字根結尾 = 子音,添加ισκ
      例、εὑρίσκω (ευρ-), εὑρήσω, εὗρον, εὑρήκα, -, εὑρέθην, (εὕρισκον or ηὕρισκον)


  6. 不用連接母音的動詞 (Non-thematic Verbs)
    1. v-6a 現在式字幹 = 字根重複
      例、δίδωμι (δο-), δσω, δωκα, δέδωκα, δέδομαι, δόθην, (δίδουν)
      例、τίθημι (θε-), θσω, θηκα, τέθεικα, τέθειμαι, τέθην, (τίθουν)

    2. v-6b 現在式字幹 ≠ 字根重複
      例、δύναμαι (δυν/δυνα-), δυνσομαι, -, -, -, δυνθην, (δυνμην)
      例、κάθημαι (καθη-), καθήσομαι, -, -, -, -, (καθήμην)
      例、φημί (φε-), φήσω, φη (or φησα), -, -, -, (φη)


  7. v-7 字根改變母音
    例、γίνομαι (γεν-), γενσομαι, γενμην, γέγονα, γεγένημαι, γενθην, (γινμνη)
    例、βάλλω (βαλ-), βαλ, βαλον, βέβληκα, βέβλημαι, βλήθην, (βαλλον)


  8. v-8 完全不同字根
    例、ἔρχομαι (ερχ/ελευθ-), ἐλεύσομαι, λθον, ἐλήλυθα, -, -, (ρχμην)
    例、λέγω (λεγ/ϝερ/ϝιπ-), ἐρ, εἶπον, εἴρηκα, εἴρημαι, ρρθην, (λεγον)
    例、ὁράω (ορα/οπ/ϝιδ-), ψομαι, εἶδον, ἑώρακα, -, φθην
    例、ἐσθίω (εσθι/φαγ-), φάγομαι, φαγον, -, -, -, (σθιον)
    例、φέρω (φερ/οι/ενεχ-), οἴσω, νεγκα or νεγκον, ἐννοχα, ἐννεγμαι, νέχθην, (φερον)



回主頁第13課大綱“不規則”動詞 ║ 最近更新: Oct 31, 2016